تحلیل عوامل مؤثر بر علاقه‌مندی دانشجو- معلمان دانشگاه فرهنگیان استان کردستان به حرفۀ معلمی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار سنجش و اندازه گیری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه فرهنگیان، سنندج، ایران

2 کارشناس علوم تربیتی، آموزش و پرورش، قروه، ایران

3 دانشجوی کارشناسی علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، سنندج، ایران

4 کارشناس علوم تربیتی، آموزش و پرورش، حمیل کرمانشاه، ایران

چکیده

علاقه به حرفۀ معلمی یکی از متغیرهایی است که در تضمین کیفیت معلم نقش دارد. دانشجو-معلمان و معلمان به‌عنوان یکی از ارزنده‌ترین سرمایه‌های کشور، همواره در تعلیم و تربیت نسل آینده جامعه تأثیرگذاری عمیقی داشته‌اند. هرچه دانشجو-معلمان و معلمان کارآمدتر، علاقه‌مندتر و نسبت به حرفۀ خود متعهدتر باشند، تأثیر آنان نیز بیشتر خواهد بود. پژوهش حاضر با هدف تحلیل عوامل مؤثر بر علاقه‌مندی دانشجو-معلمان پردیس‌های دانشگاه فرهنگیان استان کردستان به حرفۀ معلمی انجام ‌شده است. پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری کلیه دانشجو-معلمان پردیس‌های دانشگاه فرهنگیان استان کردستان بودند که در سال تحصیلی 1399-1398 به تحصیل اشتغال داشتند (جمعاً 928 نفر). تعداد 258 دانشجو-معلّم (133 پسر و 125 دختر) به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای انتخاب شدند. داده‏های جمع‌آوری‌شده با استفاده از پرسش‌نامه محقق ساخته در سطح پنج‌درجه‌ای مقیاس لیکرت گردآوری شد. روایی پرسش‌نامه با استفاده از شاخص ضریب روایی محتوایی و از طریق مراجعه به متخصصان حوزه های علوم تربیتی و روان شناسی حاصل شد. برای ارزیابی پایایی پرسش‌نامه از روش آلفای کرونباخ استفاده شد و ضریب99/0 به‌دست آمد. برای تحلیل داده‌ها ابتدا از روش تحلیل عاملی اکتشافی با مؤلفه‌های اصلی برای استخراج عامل‌ها و سپس رگرسیون چند متغیری با کمک نرم‌افزار SPSS نسخه 25 استفاده گردید. یافته‌ها نشان داد که علاقه دانشجو-معلمان به حرفۀ معلمی بالاتر از حد متوسط است. یافته‌ها همچنین نشان داد که 52% واریانس علاقه‌مندی دانشجو-معلمان به حرفۀ معلمی به‌وسیله متغیرهای پیش‌بینی کننده قابل تبیین است. از بین همه متغیرهای پیش‌بینی کننده انتقال تجربه دانشجویان سنوات بالاتر به دانشجویان سنوات پایین‌تر، شیوه برخورد کارکنان، علاقه به حرفۀ معلمی قبل از ورود به دانشگاه، مشاغل با حقوق و مزایای بیشتر و مزایای دوره تحصیل رابطه معنی‌داری با متغیر علاقه‌مندی به حرفۀ معلمی نشان دادند و شدت رابطه نیز به همین ترتیب ذکر شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analyzing effecting factors on teacher -students towards professional teaching: case study of Farhangian University Kurdistan

نویسندگان [English]

  • Ebrāhim Mohammadpour 1
  • Ilnāz Heydari, 2
  • Fāteme Azkāt 3
  • Samāne Jamshidi 4
1 (PhD), Farhangiān University of Kurdistān, Sanandaj, Iran
2 BA in Educational Studies, Educational Organization of Qorve, Iran
3 , MA Student in Educational Sciences at Farhangiān University of Kurdistān, Sanandaj, Iran
4 , BA in Educational Studies, Educational Organization of Homeyl, Kermānshāh, Iran
چکیده [English]

This study explores the effective factors on teacher students of Farhangian University in Kurdistan province towards teacher career. A total of 258 student-teachers (133 males and 125 females) were selected of the population (N=928) using a stratified sampling method. The data were collected by using a researcher-made questionnaire on five points Likert scale. The validity of the questionnaire was confirmed by employing contact validity index and expert views. The reliability of the questionnaire was assessed using Cronbach’s Alph method that produced a 0.99 coefficient. Exploratory factor analysis was employed first to extract the factors and then multiple regression analysis used utilizing SPSS 25. The findings reviled that the mean interest of teacher students is significantly higher than the average. The findings also show that 52% of the variance in teacher students’ interest in teacher career (the predicted variable) accounted for by the predictors. Among all the predictor variables, conveying the experience of senior students to juniors, the quality of the university staff behavior, interest towards teacher career before entering to the university, salary and allowances, and the advantages of being Farhangian University student yield a significant relationship with the predicted variable and the strength of the relationship is in the order mentioned.

کلیدواژه‌ها [English]

  • interest
  • Interest towards Teacher
  • Teacher Professional
  • Student- Teachers
  • Farhangian University
  • Correlational Reasearch
ادیب حاج باقری، م.؛ و لطفی، م. س. (1394). بررسی عوامل تأثیرگذار و میزان تأثیر آن‌ها بر علاقۀ دانشجویان پرستاری نسبت به حرفۀ خود در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کاشان 1392، توسعۀ آموزش جندی‌شاپور، فصلنامۀ مرکز مطالعات و توسعۀ آموزش علوم پزشکی،6(2)، 99-106.
اژه‌ای، ج.، ویسانی، م.، سیادت، س. س.؛ و خضری‌آذر، ه. (1390). انگیزش تحصیلی و اضطراب آمار: بررسی نقش میانجی راهبردهای یادگیری، مجلۀ روانشناسی، 15(2)، 128-110.
حسن‌زاده‌رنگی، ن.، الهیاری، ت.، خسروی، ی.، زائری، ف.؛ و صارمی، م. (1391). طراحی پرسش‌نامه شکست‌های شناختی شغلی: تعیین روایی و قابلیت اعتماد ابزار، فصلنامه سلامت کار ایران، 9(1)، 40-29.
خسروی، ر.؛ و بنی‌عامریان، م. (1395). کاوشی بر منطق انتخاب حرفه معلمی توسط دانشجو معلمان (مورد: دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی)، دومین همایش ملی تربیت‌معلم، اصفهان، دانشگاه فرهنگیان. https://civilica.com/doc/483513.
رحیمی‌پردنجانی، س.؛ حشمتی، ه.؛ و مقدم، ز. (1393). بررسی فراوانی و عوامل مؤثر در افت تحصیلی دانشجویان ساکن خوابگاه دانشکده‌های پیراپزشکی و بهداشت دانشگاه علوم پزشکی گلستان در سال تحصیلی 1390-1391، فصلنامه علمی دانشگاه علوم پزشکی تربت‌حیدریه، 2(1)، 28-16.
سلم‌آبادی، م. (1391). مشاوره شغلی (نظریه شغلی- شخصیتی هالند)، بازیابی شده از http://msalmabady68.blogfa.com/post/27.
شورای عالی انقلاب فرهنگی(1391). اساسنامۀ دانشگاه فرهنگیان.
صالحی‌عمران، ا. (1391). بررسی زمینه‌ها و عوامل مؤثر برای ادامۀ تحصیل در دانشگاه‌های فنی و حرفه‌ای، فصلنامۀ مهارت‌آموزی، 1(2)، 7- 25.
صفری، ا.، سیاوشی، پ.؛ و مفید، ش. (1398الف). ارائه الگوی توانمندسازی دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان، چهارمین کنفرانس بین‌المللی دستاوردهای نوین پژوهشی در علوم انسانی و مطالعات اجتماعی و فرهنگی، اصفهان، دانشگاه جامع علمی کاربردی –سازمان همیاری شهرداری‌ها و مرکز توسعه خلاقیت و نوآوری علوم نوین، https://civilica.com/doc/931626.
صفری، ا.، اسدنژاد، ک.؛ کارخانه، ه.؛ و نجمی، ف. (1398ب). الگوی انگیزۀ شغلی دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان، پنجمین همایش بین‌المللی مدیریت، روا‌‌نشناسی و علوم انسانی با رویکرد توسعه پایدار، تهران، مرکز راهکارهای دستیابی به توسعه پایدار، https://civilica.com/doc/975539.
غیاثی ندوشن، س.؛ نصیرزاده، س.؛ و نرگسیان، ج. (1395). بررسی مقایسه‌ای تصویر ذهنی (برند) دانشگاه بر خودپنداره تحصیلی دانشجویان دانشکده‌های روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی و لرستان، پژوهش در نظام‌های آموزشی، 10(32)، 64- 103.
قربانپور، ع. (1392). عوامل مؤثر در انتخاب شغل و نظریه‌های انتخاب شغل و رضایت شغلی، بازیابی شده از http://agc44.blogfa.com/post/79.
مرادخانی، و. (1397). بررسی علل انگیزۀ تحصیلی پایین دانشجو معلمان پردیس شهید بهشتی زنجان، دومین همایش علوم اجتماعی، روانشناسی و علوم تربیتی، جیرفت، همایش گستران، https://civilica.com/doc/786665.
هافمن، ک. (1381).روانشناسی عمومی(از نظریه تا کاربرد)، (ه. بحیرایی، مترجم). ارسباران. (چاپ اصلی 1998).
 
Abd-El-Fattah S. (2010). Longitudinal effects of pay increase on teachers’ job satisfaction: A motivational perspective. Journal of International Social Research, 3(10), 11-21.
Ainley, M. D. (1998). Interest in learning in the disposition of curiosity in secondary students: Investigating process and context. In L. Hoffman, A. Krapp, K. Renninger, & J. Baumert (Eds.), Interest and learning: Proceedings of the Seeon Conference on Interest and Gender (pp. 257–266). Kiel, Germany: IPN.
Beltman, S., & Wosnitza, M. (2008). You are getting too old, find a man and marry: Social aspects of motivation to choose teacher education. Australian Journal of Educational & Developmental Psychology, 8, 49-63.
Bick Har, L. (2012). Why do they want to become teachers? A study on prospective teachers’ motivation to teach in Hong Kong. Asia-Pacific Education Researcher (De La Salle University Manila), 21(2), 307-314. Retrieved from http://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=ehh&AN=79320524&site=eds-live.
Brophy, J. & Good, T. L. (1986). Teacher behavior and student achievement. In M. Wittrock (Ed.), Handbook of research on teaching (pp. 340–370). New York, NY: Macmillan Library.
Chung, I-Fang & Huang, Y.-C. (2012). Still Seeking for an "Iron Bowl"? Pre-service Teachers' Journeys of Career Choice in Taiwan. Asia-Pacific Education Researcher. 21(2), 315-324.
Conger, J.J., & Peterson, A. C. (1999). Adolescence and youth; Psychological development in a changing world Adolescence in a changingworld. New York: Harper and row.
Cross, M., & Ndofirepi, E. (2015). On becoming and remaining a teacher: Rethinking strategies for developing teacher professional identity in South Africa. Research Papers in Education, 30(1), 95- 113.
Curtis, C. (2012). Why do they choose to teach - and why do they leave? A study of middle school and high school mathematics teachers. Education, 132(4), 779-788.
Ejieh, M. U. (2005). Students’ reasons for entering Nigerian primary teacher education and their career plans. Research in Education, 74(1), 36-46.
Eren, A. (2012).Prospective Teachers' Interest in Teaching, Professional Plans about Teaching and Career Choice Satisfaction: A Relevant Framework? Australian Journal of Education, 56(3), 303–318.
Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS (3rd). London, SAGE Publications.
Flores, M. A., & Niklasson, L. (2014). Why do student teachers enrol for a teaching degree? A study of teacher recruitment in Portugal and Sweden. Journal of Education for Teaching, 40(4), 328-343.
Ho, R. (2006). Handbook of univariate data analysis and interpretation with SPSS: Boca Raton, FL: Chapman and Hall/CRC.
Korb, K. A. & Akintunde, O. O. (2013). Exploring factors influencing teacher job satisfaction in Nigerian schools. Nigerian Journal of Teacher Education and Training, 11, 211-223.
Lai, K. C., Chan, K. W., KO, K. W., & So, K. S. (2005). Teaching as a career: A perspective from Hong Kong senior secondary students. Journal of Education for Teaching, 31(3), 153-168.
Liu, P. (2010). Examining perspectives of entry-level teacher candidates: A comparative study. Australian Journal of Teacher Education, 35(5), 53-78.
Lovett, S. (2007). “Teachers of promise”: Is teaching their first career choice. New Zealand Annual Review of Education, 16, 29-53. Retrieved from http://hdl.handle.net/10092/1691.
Manuel, J., & Hughes, J. (2006). ‘It has always been my dream’: Exploring pre‐service teachers’ motivations for choosing to teach. Teacher Development, 10(1), 5-24.
McKenzie, P., Santiago, P., Sliwka, P., & Hiroyuki, H. (2005). Teachers matter: Attracting, developing and retaining effective teachers. Paris, France: OECD.
Retelsdorf, J. Butler, R. Streblow, L. & Schiefele, U. (2010). Teachers’ goal orientations for teaching: Associations with instructional practices, interest in teaching, and burnout. Learning and Instruction, 20(1), 30–46.
Richardson, P. W., & Watt, H. M. G. (2006). Who chooses teaching and why? Profiling characteristics and motivations across three Australian universities. Asia-Pacific Journal of Teacher Education, 34(1), 27-56.
Topkaya, E. Z., & Uztosun, M. S. (2012). Choosing teaching as a career: Motivations of pre-service English teachers in Turkey. Journal of Language Teaching and Research, 3(1), 126-134.