دانشگاه فرهنگیان مطالعات سیاست گذاری تربیت معلم 2645-7725 8 2 2026 09 23 Policy-Making for the Logic of Farhangian University Curriculum within the Framework of the Fundamental Reform Document: An Approach to Transformation in Teacher Education سیاست‌گذاری منطق برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان در چارچوب سند تحول بنیادین: رهیافتی برای تحول در تربیت معلم 5220 10.48310/edup.2026.23868.1487 FA ابوالقاسم فرمانی دانشجوی کارشنای ارشد برنامه ریزی درسی،دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی،دانشگاه شیراز،شیراز،ایران یونس آکار دانشجوی کارشناسی ارشد یادگیری الکترونیکی، دانشکده علوم انسانی ،دانشگاه مهرالبرز،تهران،ایران Journal Article 2026 07 23 Background and Objectives: Despite the Fundamental Reform Document's emphasis on cultivating logical and thoughtful teachers, prior research shows the persistence of memory-oriented approaches in Iran's teacher education curricula. This study analyzed the position of the logic element in Farhangian University's curriculum based on the Document, adopting a policy-oriented approach.Methods: This qualitative study used directed content analysis. The population included the Document and syllabi of six key courses, selected through purposive criterion-based sampling. Data were collected via a researcher-made checklist and analyzed using MAXQDA. Validity was ensured through content auditing and reliability via Scott's Pi coefficient .Findings: The Document defines the logic element as seven interconnected themes: rational, critical, reflective, philosophical, systemic, creative thinking, and insight enhancement. In the curricula, out of 78 references, 44% belonged to internship, while educational psychology (6 references) and educational technology (8 references) had the fewest. Moreover, 67% of references were indirect, and wisdom-orientation and insight enhancement were absent in most courses.Conclusion: Major gap exists between Document and curricula. Reform in evaluation, faculty, and design is needed. Practical strategies offered. Limitations: hidden curriculum access and course focus. پیشینه و اهداف: با وجود تأکید سند تحول بنیادین بر تربیت معلمان متفکر و منطقی، پژوهش‌های پیشین نشان‌دهنده غلبه رویکردهای حافظه‌محور در برنامه‌های درسی تربیت معلم ایران است. این پژوهش با هدف واکاوی جایگاه عنصر منطق در برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان بر اساس سند تحول و با اتخاذ رهیافتی سیاست‌گذارانه انجام شد. روش‌ها‌: پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوای کیفی جهت‌دار (قیاسی) انجام شد. جامعه تحلیل شامل سند تحول بنیادین و سرفصل‌های شش درس کلیدی دانشگاه فرهنگیان بود که به شیوه هدفمند و مبتنی بر معیار انتخاب شدند. داده‌ها با سیاهه محقق‌ساخته گردآوری و با نرم‌افزار MAXQDA تحلیل شدند. روایی از طریق ممیزی محتوایی و پایایی با ضریب اسکات تأمین شد. یافته‌ها: سند تحول، عنصر منطق را در قالب هفت مضمون اصلی شامل تفکر عقلانی، انتقادی، تأملی، فلسفی، سیستمی، خلاق و بصیرت‌افزایی تعریف می‌کند. در برنامه‌های درسی، از مجموع ۷۸ ارجاع، ۴۴ درصد به کارورزی و کمترین به روانشناسی تربیتی (۶ ارجاع) و فناوری آموزشی (۸ ارجاع) اختصاص داشت. ۶۷ درصد ارجاعات غیرمستقیم و ضمنی بود و مضامین حکمت‌ورزی و بصیرت‌افزایی در اغلب دروس غایب بودند. نتیجه‌گیری: میان چارچوب سند و برنامه‌های موجود شکاف عمیقی وجود دارد. نهادینه‌سازی منطق نیازمند تحول در نظام ارزشیابی، توانمندسازی اساتید و بازطراحی برنامه درسی است. این پژوهش با اتخاذ رهیافتی سیاستی، راهبردهای عملیاتی برای تحقق منطق‌محوری در برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان ارائه می‌دهد. محدودیت‌ها شامل عدم دسترسی به برنامه‌های پنهان و تمرکز بر دروس تربیتی بود.